Αρχική

Ακρόαση φορέων και προσώπων που δραστηριοποιούνται στο πεδίο της πρόληψης και καταπολέμησης της βίας κατά των γυναικών και της ενδοοικογενειακής βίας πραγματοποιήθηκε την Τετάρτη, 25 Φεβρουαρίου στα Γραφεία της Εθνικής Επιτροπής για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου (ΕΕΔΑ) αλλά και με διαδικτυακή συμμετοχή φορέων, σε συνεργασία με την Γενική Γραμματεία Ισότητας και Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων του Υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας, με στόχο την ουσιαστική συμμόρφωση της Ελλάδας με τις Συστάσεις της GREVIO και της Επιτροπής των Μερών της Σύμβασης της Κωνσταντινούπολης του Συμβουλίου της Ευρώπης.

Την ακρόαση συντόνισε η Πρόεδρος της ΕΕΔΑ, Καθηγήτρια Μαρία Γαβουνέλη, ενώ συμμετείχαν ο Α΄ Αντιπρόεδρος της ΕΕΔΑ Γιάννης Ιωαννίδης, η Β’ Αντιπρόεδρος Έλλη Βαρχαλαμά, η Επιστημονική Συνεργάτιδα, ΔΝ Κατερίνα Χαροκόπου και μέλη της Εθνικής Επιτροπής. Από την Γενική Γραμματεία Ισότητας και Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων συμμετείχαν η Υφυπουργός για Θέματα Ισότητας και Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων Έλενα Ράπτη, η Γενική Γραμματέας Ισότητας και Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων Κατερίνα Πατσογιάννη, η Διευθύντρια της υπηρεσίας  Κοινωνικής Προστασίας και Συμβουλευτικών Υπηρεσιών, καθώς και στελέχη του Υπουργείου.

Στην ακρόαση παρευρέθηκαν πρόσωπα και εκπρόσωποι από περίπου 35 οργανώσεις της κοινωνίας των πολιτών με σημαντική δράση στην αντιμετώπιση της έμφυλης βίας, που κατέθεσαν την εμπειρία τους και εξέφρασαν τις απόψεις τους εστιάζοντας στις προκλήσεις και τα εμπόδια που συναντούν στο έργο τους, ώστε να ληφθούν υπόψη από πλευράς αρμόδιων κρατικών φορέων με γνώμονα την προώθηση αποτελεσματικότερων μέτρων πρόληψης και καταπολέμησης της βίας και ουσιαστικής προστασίας των θυμάτων.

Η συζήτηση κινήθηκε στους 4 βασικούς άξονες της Σύμβασης της Κωνσταντινούπολης, δηλαδή Συντονισμένες Πολιτικές (Integrated Policies), Πρόληψη (Prevention), Προστασία (Protection) και Ποινική Δίωξη (Prosecution). Έμφαση δόθηκε στο ζήτημα της βιώσιμης χρηματοδότησης και θεσμικής στήριξης των οργανώσεων, στην τακτική και συνεκτική συλλογή στατιστικών στοιχείων, στην εκπαίδευση των επαγγελματιών ιδίως των δικαστικών λειτουργών, στην εκτίμηση κινδύνου, στα θύματα σε κατάσταση έκτακτης ανάγκης, στα δικαιώματα επιμέλειας, επίσκεψης και ασφάλειας των παιδιών θυμάτων ενδοοικογενειακής βίας, στα θύματα με πρόσθετη ευαλωτότητα, στην ταχεία και αποτελεσματική απονομή δικαιοσύνης και στην διατομεακή συνεργασία και τον συντονισμό αρμοδιοτήτων και δράσεων των εμπλεκόμενων φορέων.

Στόχος είναι, μεταξύ άλλων, η δημιουργία ενός σταθερού θεσμικού διαύλου επικοινωνίας μεταξύ οργανώσεων, κοινωνικών εταίρων και Πολιτείας ώστε να διασφαλίζεται η αποδοτικότητα των πολιτικών και των μέτρων προς την κατεύθυνση της πρόληψης και της εξάλειψης κάθε μορφής βίας κατά των γυναικών και κοριτσιών.

Με την ευκαιρία να επισημάνουμε ότι η Εθνική Επιτροπή ως σταθερός αρωγός της Πολιτείας, παρέχοντας συμβουλές για τη λήψη νομοθετικών, διοικητικών και άλλων μέτρων σε συμμόρφωση με τις διεθνείς και ευρωπαϊκές δεσμεύσεις της χώρας για την προώθηση και προστασία των δικαιωμάτων του ανθρώπου, καλεί κατά την κρίση της σε ακρόαση πρόσωπα, τα οποία μπορεί να διευκολύνουν το έργο της με την παρουσίαση προσωπικών εμπειριών ή τη διατύπωση απόψεων (άρθρο 18 παρ. 4 του Ν. 4780/2021).

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ

ΑΝΑΡΤΗΣΗ ΤΕΛΙΚΩΝ ΠΡΟΣΩΡΙΝΩΝ ΠΙΝΑΚΩΝ
ΤΗΣ ΕΘΝΙΚΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΓΙΑ ΤΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ  ΤΟΥ ΑΝΘΡΩΠΟΥ

ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΛΗΡΩΣΗ ΘΕΣΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΤΗ
(ΑΔΑ: 63ΘΚ46Μ87Θ-ΚΙ7)

Η ΕΕΔΑ γνωστοποιεί ότι, στο πλαίσιο της Δημόσιας Πρόσκλησης για την πλήρωση θέσης Διευθυντή (ΑΔΑ: 63ΘΚ46Μ87Θ-ΚΙ7) σύμφωνα με το άρθρο 24 του Νόμου 4780/2021 (Φ.Ε.Κ. Α΄30), εκδόθηκαν και έχουν αναρτηθεί στην ιστοσελίδα της οι τελικοί προσωρινοί πίνακες κατάταξης προσληπτέων και αποκλειομένων για τυπικούς λόγους.

Διευκρινίζεται ότι, σύμφωνα με την υπ’ αριθ. 62/2004 απόφαση της Αρχής Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα, οι περιλαμβανόμενοι/ες υποψήφιοι/ες στον «Τελικό προσωρινό πίνακα αποκλειομένων για τυπικούς λόγους» εμφανίζονται μόνο με τον αριθμό πρωτοκόλλου της ηλεκτρονικής αίτησής τους, στον φορέα.

Ενστάσεις κατά των ανωτέρω πινάκων υποβάλλονται στην ΕΕΔΑ στην ηλεκτρονική διεύθυνση Αυτή η διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου προστατεύεται από τους αυτοματισμούς αποστολέων ανεπιθύμητων μηνυμάτων. Χρειάζεται να ενεργοποιήσετε τη JavaScript για να μπορέσετε να τη δείτε., εντός δέκα (10) ημερών από την επομένη της ανάρτησής τους, ήτοι από την Τετάρτη 4-3-2026 (ώρα 08:00) έως και την Παρασκευή 13-3-2026 (ώρα 18:00).

Η ένσταση επιτρέπεται για λόγους νομιμότητας και όχι για την ουσιαστική εκτίμηση της επιτροπής. Με την ένσταση δεν μπορούν να προβληθούν λόγοι που θα μπορούσαν να έχουν προβληθεί στο προηγούμενο στάδιο.

Οι οριστικοί πίνακες  κατάταξης,  προσληπτέων  και  αποκλειομένων θα προκύψουν μετά την εκδίκαση τυχόν ενστάσεων.

Αθήνα, 3-3-2026

Η Πρόεδρος της Εθνικής Επιτροπής για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου (ΕΕΔΑ), Καθηγήτρια Μαρία Γαβουνέλη,  συμμετείχε στη συζήτηση στρογγυλής τράπεζας με θέμα «Ίσες αμοιβές για όμοια εργασία – Μισθολογική διαφάνεια», η οποία πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο της Κοπής Πίτας του CSR HELLAS.

Η εκδήλωση διοργανώθηκε από το CSR HELLAS στις 26 Φεβρουαρίου 2026, στο Συνεδριακό Κέντρο Εθνικής Ασφαλιστικής, και επικεντρώθηκε στις προκλήσεις και τις προοπτικές που αναδεικνύει η αρχή της ίσης αμοιβής, καθώς και στη σημασία της μισθολογικής διαφάνειας ως εργαλείου για την προώθηση της ουσιαστικής ισότητας και την αντιμετώπιση των διακρίσεων στην εργασία.

Στις εργασίες του 4^ου Συνεδρίου για την Εταιρική Διακυβέρνηση «4^th Greek Corporate Governance Summit – #gcgs26» συμμετείχε η ΕΕΔΑ την Πέμπτη 26 Φεβρουαρίου 2026, εκπροσωπούμενη από την Πρόεδρό της Εθνικής Επιτροπής, Καθηγήτρια Μαρία Γαβουνέλη.

H Πρόεδρος της ΕΕΔΑ μίλησε στο πάνελ του Συνεδρίου με θέμα «Διαφορετικότητα και Συμπερίληψη στους εργασιακούς χώρους» στο οποίο εξετάστηκαν μεταξύ άλλων θέματα όπως οι αλλαγές που επιφέρει ο νόμος 5178/2025 στην ισόρροπη εκπροσώπηση των φύλων στα διοικητικά συμβούλια, η εκπαίδευση και η δημιουργία κουλτούρας συμπερίληψης στους εργασιακούς χώρους αλλά και οι πολιτικές ανθρώπινων πόρων για την ίση μεταχείριση και την πρόσβαση των ευάλωτων ομάδων συμπολιτών μας.  

Το συνέδριο διοργανώθηκε από την ethosEVENTS στο ξενοδοχείο DIVANI Caravel με την υποστήριξη της Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς.

Το πάνελ "Διαφορετικότητα και Συμπερίληψη στους εργασιακούς χώρους

Photo Credits
©Ελένη Παπαδάκη/PHOTOPRESS Θ&Α Αναγνωστόπουλοι

Η Πρόεδρος της ΕΕΔΑ Καθηγήτρια Μαρία Γαβουνέλη, Η Πρόεδρος της Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς Βασιλική Λαζαράκου, η Δικηγόρος Βένια Παπαθανασοπούλου και ο Επικεφαλής Στρατηγικής Συμβουλευτικής και Έρευνας – The Newtons Laboratory Γιώργος Β.Μαυρογένης

Photo Credits
©Ελένη Παπαδάκη/PHOTOPRESS Θ&Α Αναγνωστόπουλοι

Η Πρόεδρος της ΕΕΔΑ, Καθηγήτρια Μαρία Γαβουνέλη, προσκλήθηκε από τη Dr. İlayda Eskitaşçıoğlu Karavelioğlu, μεταδιδακτορική ερευνήτρια στο Koç University Gender Studies Center και υπότροφο της Έδρας UNESCO για την Ισότητα των Φύλων και τη Βιώσιμη Ανάπτυξη, να συμβάλει με την επιστημονική της εμπειρία σε διεθνή ερευνητική πρωτοβουλία που υποστηρίζεται από την UNESCO και το UN Women Europe and Central Asia.

Στο πλαίσιο αυτό, πραγματοποιήθηκε ειδική συνάντηση στις 16 Φεβρουαρίου 2026, στην Αθήνα, με τη συμμετοχή και της Δρα Αναστασίας Χαλκιά, Ειδικής Επιστήμονα ΕΕΔΑ.

Η έρευνα επικεντρώνεται στο πεδίο Business & Human Rights, με ιδιαίτερη έμφαση στην ενσωμάτωση της διάστασης του φύλου στις πρακτικές του τραπεζικού και χρηματοπιστωτικού τομέα. Εξετάζει πώς τα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα ενσωματώνουν πρότυπα ανθρωπίνων δικαιωμάτων, αρχές ισότητας φύλων και μηχανισμούς δέουσας επιμέλειας, σε έξι ευρωπαϊκές χώρες, μεταξύ των οποίων και η Ελλάδα. Τα ευρήματα θα δημοσιευθούν στα τέλη του 2026 υπό την κοινή αιγίδα της UNESCO και του UN Women, συμβάλλοντας στις διεθνείς συζητήσεις πολιτικής για τη διακυβέρνηση με έμφυλη οπτική, την υπεύθυνη χρηματοδότηση και τη θεσμική λογοδοσία.

Η συνάντηση πραγματοποιήθηκε στις 16 Φεβρουαρίου 2026  και συμμετείχε η Ειδική Επιστήμονας ΕΕΔΑ Δρ Αναστασία Χαλκιά.

#ΕΕΔΑ #BusinessAndHumanRights #GenderEquality #ResponsibleFinance #UNESCO #UNWomen

Η Εθνική Επιτροπή για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου (ΕΕΔΑ) συμμετείχε σε ειδική συνάντηση που διοργάνωσε το UN Global Compact Network Greece με αντικείμενο την εμπορία ανθρώπων με σκοπό την εργασιακή εκμετάλλευση (labour trafficking), υπό το πρίσμα της δέουσας επιμέλειας για τα ανθρώπινα δικαιώματα. Κεντρική εισηγήτρια της συνάντησης ήταν η Καθηγήτρια Μαρία Γαβουνέλη, Πρόεδρος της Εθνικής Επιτροπής για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου (ΕΕΔΑ) και Μέλος του Δ.Σ. του ΕΛΙΑΜΕΠ. Στη συνάντηση συμμετείχαν 30 στελέχη από 22 επιχειρήσεις-μέλη του Δικτύου. Η συζήτηση επικεντρώθηκε:

• Στις πολλαπλές διαστάσεις του labour trafficking.

• Στα ευρήματα πρόσφατης χαρτογράφησης του φαινομένου στην Ελλάδα.

• Στις προκλήσεις που αντιμετωπίζουν οι επιχειρήσεις ως προς την αναγνώριση και πρόληψη σχετικών κινδύνων.

• Στις υφιστάμενες διαδικασίες και βέλτιστες πρακτικές που ήδη εφαρμόζονται.

Η συνάντηση πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο της συμμετοχής του UN Global Compact Network Greece στο ευρωπαϊκό έργο EMBRACE, σε συνεργασία με τον συντονιστή εταίρο ELIAMEP (Hellenic Foundation for European & Foreign Policy). Το έργο υλοποιείται από σύμπραξη 12 οργανισμών από την Ελλάδα και ακόμη πέντε ευρωπαϊκές χώρες. Στη συνάντηση συμμετείχε επίσης η Ειδική Επιστήμονας ΕΕΔΑ Δρ Αναστασία Χαλκιά.

Με τον Πρόεδρο της Διεθνούς Ομοσπονδίας Δικαιωμάτων του Ανθρώπου – FIDH (International Federation for Human Rights), κ. Alexis Deswaef, συναντήθηκαν την Πέμπτη 19 Φεβρουαρίου 2026 οι Αντιπρόεδροί της Εθνικής Επιτροπής για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου (ΕΕΔΑ), κ. Γιάννης Ιωαννίδης, Α’  Αντιπρόεδρος και κα Έλλη Βαρχαλαμά, Β’ Αντιπρόεδρος, η Συντονίστρια του Επιστημονικού Προσωπικού, κα Εύα Τζαβαλά και ο Ειδικός Επιστήμονας, ΔΝ κ. Χρήστος Τσεβάς. Στη συνάντηση παραβρέθηκε ο κ. Λευτέρης Παπαγιαννάκης, Πρόεδρος της Ελληνικής Ένωσης για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου (ΕλΕΔΑ) και η κα Κατερίνα Νούμτα Επιστημονική Συνεργάτιδα της ΕλΕΔΑ.

Η συζήτηση ήταν γόνιμη και επικεντρώθηκε σε ζητήματα προστασίας υπερασπιστών δικαιωμάτων του ανθρώπου και το έργο της FIDH και της ΕΕΔΑ προς αυτή την κατεύθυνση. Από πλευράς της ΕΕΔΑ, τονίστηκε ιδιαίτερα η σύνδεση της Επιτροπής με τις οργανώσεις της κοινωνίας των πολιτών μέσω του Δικτύου Καταγραφής Περιστατικών Ρατσιστικής Βίας και του Μηχανισμού Καταγραφής Περιστατικών Άτυπων Αναγκαστικών Επιστροφών, καθώς και οι πρόσφατες δηλώσεις και συστάσεις της σχετικά με τον εμποδιζόμενο χώρο λειτουργίας οργανώσεων της κοινωνίας των πολιτών που δραστηριοποιούνται στο προσφυγικό και μεταναστευτικό χώρο.

Η Εθνική Επιτροπή για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου (ΕΕΔΑ) συμμετείχε ενεργά στις εργασίες της Οργανωτικής Συνόδου της Διακυβερνητικής Ομάδας Εργασίας για τα Δικαιώματα των Ηλικιωμένων (Intergovernmental Working Group on the Human Rights of Older Persons – IGWG), η οποία διεξήχθη από τις 18 έως τις 20 Φεβρουαρίου 2026, στο Μέγαρο των Εθνών στη Γενεύη.

Η Διακυβερνητική Ομάδα Εργασίας συνιστά ένα ανοικτό διακυβερνητικό όργανο με κύριο αντικείμενο την επεξεργασία ενός διεθνούς, νομικά δεσμευτικού κειμένου για τα δικαιώματα των ηλικιωμένων. Συγκεκριμένα, δυνάμει του Ψηφίσματος 58/13 (2025) του Συμβουλίου Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων του ΟΗΕ, η IGWG έχει λάβει εντολή για τη σύνταξη ενός ολοκληρωμένου νομικού εργαλείου, το οποίο θα αποσκοπεί στην προαγωγή, προστασία και διασφάλιση της πλήρους απόλαυσης των θεμελιωδών δικαιωμάτων των ηλικιωμένων.

Στο πλαίσιο ειδικής συνεδρίασης σχετικά με τις Μεθόδους Εργασίας της IGWG, η ΕΕΔΑ προέβη σε επίσημη δήλωση, την οποία παρουσίασε η Ειδική Επιστήμονας, Δρ. Αναστασία Χαλκιά. Στην τοποθέτησή της, η Επιτροπή:

• Τόνισε την υποστήριξή της στην εκπόνηση μιας ολοκληρωμένης και νομικά δεσμευτικής Διεθνούς Σύμβασης, η οποία θα κατοχυρώνει την ισότιμη απόλαυση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων από τα ηλικιωμένα άτομα.
• Υπογράμμισε την αναγκαιότητα ουσιαστικής συμμετοχής των ίδιων των ηλικιωμένων στη διαδικασία διαμόρφωσης της Σύμβασης.
• Ανέδειξε τον κομβικό ρόλο των Εθνικών Θεσμών Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων (ΕΘΑΔ), οι οποίοι, βάσει της θεσμικής τους αποστολής, λειτουργούν ως γέφυρα μεταξύ της Πολιτείας και της Κοινωνίας των Πολιτών.

Συγκεκριμένα επί της διαδικασίας, η ΕΕΔΑ επισήμανε ότι οι μέθοδοι εργασίας της IGWG οφείλουν να αξιοποιήσουν τα δεδομένα των προηγούμενων Συνόδων της Ανοιχτής Ομάδας Εργασίας για τη Γήρανση (Open-Ended Working Group on Ageing), καθώς και τις σχετικές εκθέσεις των Ανεξάρτητων Εμπειρογνωμόνων. Τονίστηκε, δε, η σημασία της έγκαιρης κοινοποίησης του υλικού των επόμενων Συνόδων, προκειμένου να διασφαλιστεί η αποτελεσματική και τεκμηριωμένη συμβολή των ΕΘΑΔ στο διεθνές αυτό εγχείρημα.

Παρακολουθήστε το βίντεο με την επίσημη δήλωση της εκπροσώπου της ΕΕΔΑ:

Παράλληλα, κατά τη διάρκεια των εργασιών της Συνόδου πραγματοποιήθηκε ειδική συνάντηση των εκπροσώπων των ΕΘΑΔ με την Dr Chitralekha Marie Massey, επικεφαλής του Τμήματος για τα Δικαιώματα των Ατόμων Μεγαλύτερης Ηλικίας του Γραφείου του Ύπατου Αρμοστή των Ηνωμένων Εθνών για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα με αντικείμενο την ανταλλαγή απόψεων και τον καθορισμό του χρονοδιαγράμματος έως την επόμενη Σύνοδο που θα πραγματοποιηθεί τον Ιούλιο του 2026. 

Η Εθνική Επιτροπή για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου (ΕΕΔΑ) εκφράζει τη βαθύτατη θλίψη της για την απώλεια του Αντώνη Μανιτάκη, ομότιμου καθηγητή της Νομικής Σχολής του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, εξέχοντος Συνταγματολόγου, πανεπιστημιακού Δασκάλου και δημόσιου Λειτουργού, ο οποίος υπηρέτησε με αφοσίωση, συνέπεια και επιστημονικό πάθος το κράτος δικαίου και τα θεμελιώδη δικαιώματα. Ο Αντώνης Μανιτάκης διετέλεσε επί σειρά ετών Μέλος της ΕΕΔΑ και μετέπειτα Αντιπρόεδρος και Προέδρός της συμβάλλοντας ουσιαστικά στο έργο της και στην προστασία των δικαιωμάτων του ανθρώπου στη χώρα μας. Η απώλειά του αφήνει δυσαναπλήρωτο κενό. Το ήθος και το πολύπλευρο έργο του θα παραμείνουν ζωντανά ως φωτεινό παράδειγμα αφοσίωσης στην επιστήμη και στη δημοκρατία.

Η ΕΕΔΑ εκφράζει τα ειλικρινή της συλλυπητήρια στην οικογένεια και τους οικείους του.

Η ΕΕΔΑ συμμετείχε τη Δευτέρα 16 Φεβρουαρίου σε συζήτηση που διοργάνωσε η Ύπατη Αρμοστεία του ΟΗΕ για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα (OHCHR) για τα δικαιώματα των μεταναστών (Intersessional panel discussion on the human rights of migrants). Η συζήτηση αυτή διοργανώθηκε σε συνέχεια του Ψηφίσματος 57/14 του Συμβουλίου Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων και εστίασε στην πρόληψη, καταπολέμηση και αντιμετώπιση της ρητορικής μίσους, της ξενοφοβίας και των συναφών μορφών μισαλλοδοξίας κατά των μεταναστών, καθώς και στους τρόπους ενίσχυσης των εθνικών, περιφερειακών και διεθνών μηχανισμών παρακολούθησης και καταγγελίας για την αναφορά περιπτώσεων παραβιάσεων των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, διακρίσεων και κακομεταχείρισης των μεταναστών στα διεθνή σύνορα, με στόχο τη διασφάλιση της πρόσβασης στη δικαιοσύνη, επισημαίνοντας τις βέλτιστες πρακτικές και τις προκλήσεις σε αυτό το πεδίο.

Η ΕΕΔΑ με προφορική της παρέμβαση στο δεύτερο πάνελ (Ενίσχυση των μηχανισμών παρακολούθησης των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και υποβολής καταγγελιών στο πλαίσιο της μετανάστευσης) ανέδειξε τις προκλήσεις και τις αποτελεσματικές λύσεις σε εθνικό επίπεδο, με το Μηχανισμό Καταγραφής Άτυπων Αναγκαστικών Επιστροφών να καταγράφεται από τον ΟΗΕ ως καλή πρακτική (βλ. Study on human rights monitoring in the context of migration - Report of the Office of the United Nations High Commissioner for Human Rights, 15 July 2025, p. 6) στη συνεργασία Εθνικών Θεσμών Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων και κοινωνίας των πολιτών για την ενίσχυση της λογοδοσίας για τις παραβιάσεις στα σύνορα. Το πρόσφατο ναυάγιο κοντά στη Χίο μας υπενθυμίζει, με τον πιο οδυνηρό τρόπο, το επαναλαμβανόμενο ανθρώπινο κόστος που προκύπτει από τις ελλείψεις στη διαχείριση της μετανάστευσης και τα κενά στην λογοδοσία. Ως ανεξάρτητος εθνικός φορέας παρακολούθησης των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, η ΕΕΔΑ είναι έτοιμη να συνεργαστεί με τα όργανα του ΟΗΕ, τα θεσμικά όργανα της ΕΕ και την κοινωνία των πολιτών για να ενσωματώσει τη λογοδοσία σε κάθε επίπεδο της διακυβέρνησης της μετανάστευσης. Η εφαρμογή του Ευρωπαϊκού Συμφώνου για τη Μετανάστευση και το Άσυλο προσφέρει μια κρίσιμη ευκαιρία για μια ουσιαστική επανεκκίνηση.

Δείτε το πλήρες κείμενο της παρέμβασης εδώ [στα Αγγλικά]

Ευχαριστούμε πολύ το Γραφείο της Παγκόσμιας Συμμαχίας των Εθνικών Θεσμών Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων (GANHRI) για την υποστήριξή του.

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ

ΑΝΑΡΤΗΣΗ ΠΡΟΣΩΡΙΝΩΝ ΠΙΝΑΚΩΝ
ΤΗΣ ΕΘΝΙΚΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΓΙΑ ΤΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ  ΤΟΥ ΑΝΘΡΩΠΟΥ

ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΛΗΡΩΣΗ ΘΕΣΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΤΗ
(ΑΔΑ: 63ΘΚ46Μ87Θ-ΚΙ7)

Η ΕΕΔΑ γνωστοποιεί ότι, στο πλαίσιο της Δημόσιας Πρόσκλησης για την πλήρωση θέσης Διευθυντή (ΑΔΑ: 63ΘΚ46Μ87Θ-ΚΙ7) σύμφωνα με το άρθρο 24 του Νόμου4780/2021 (Φ.Ε.Κ. Α΄30), εκδόθηκαν και έχουν αναρτηθεί στην ιστοσελίδα της οι προσωρινοί πίνακες κατάταξης και αποκλειομένων για τυπικούς λόγους, σε συνέχεια της παρέλευσης της προθεσμίας ενστάσεων.

Διευκρινίζεται ότι, σύμφωνα με την υπ’ αριθ. 62/2004 απόφαση της Αρχής Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα, οι περιλαμβανόμενοι/ες υποψήφιοι/ες στον «Αρχικό πίνακα αποκλειομένων για τυπικούς λόγους» εμφανίζονται μόνο με τον αριθμό πρωτοκόλλου της ηλεκτρονικής αίτησής τους, στον φορέα.

Σημειώνεται ότι κατά των ανωτέρω προσωρινών πινάκων δεν υποβάλλονται ενστάσεις.

Οι τελικοί προσωρινοί πίνακες θα προκύψουν μετά τη διενέργεια της ατομικής συνέντευξης των υποψηφίων.

Αθήνα, 18-2-2026

ΔΗΛΩΣΗ

Για τον Ν. 5278/2026 (ΦΕΚ 22 Α’) του Υπουργείου Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης με τίτλο «Εθνική Κοινωνική Συμφωνία για την ενίσχυση των Συλλογικών Συμβάσεων Εργασίας»

Η Εθνική Επιτροπή για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου (ΕΕΔΑ), με την ιδιότητα του Εθνικού Θεσμού Δικαιωμάτων του Ανθρώπου και του ανεξάρτητου συμβουλευτικού οργάνου της Πολιτείας για την προστασία τους έχει επανειλημμένα διατυπώσει Αποφάσεις, Συστάσεις και Δηλώσεις[1] για τον σοβαρό αντίκτυπο στην εφαρμογή των θεμελιωδών εργασιακών δικαιωμάτων, στα οποία ανήκει η συνδικαλιστική ελευθερία και ελευθερία των συλλογικών διαπραγματεύσεων και της σύναψης συλλογικών συμβάσεων εργασίας (ΣΣΕ) από την εφαρμογή πολλαπλών και σωρευτικών περιοριστικών μέτρων κατά το διάστημα διαδοχικών κρίσεων (οικονομική, υγειονομική), αλλά και μετά από αυτό.

Η ανάγκη αποκατάστασης της αποτελεσματικής προστασίας των εργασιακών δικαιωμάτων, ατομικών και συλλογικών, μέσω της τροποποίησης ή/και κατάργησης των μη συμβατών προς το Σύνταγμα και τις διεθνείς υποχρεώσεις της χώρας διατάξεων και της λήψης των κατάλληλων νομοθετικών μέτρων απηχείται επανειλημμένα στις Εκθέσεις, Αποφάσεις και Συστάσεις των αρμοδίων Ευρωπαϊκών και διεθνών ελεγκτικών οργάνων και τις αποφάσεις των ανωτάτων εθνικών Δικαστηρίων, σχετικά με τη νομιμότητα των νομοθετικών διατάξεων, που αφορούν ή συνδέονται με την άσκηση των δικαιωμάτων που συναποτελούν τη συνδικαλιστική ελευθερία και την ελευθερία συλλογικών διαπραγματεύσεων και σύναψης ΣΣΕ^[2].

Η παρούσα Δήλωση της ΕΕΔΑ αποτελεί συνέχεια του από 4-12-2024 Υπόμνηματός της με τίτλο «Η Οδηγία 2022/2041 για επαρκείς κατώτατους μισθούς: Μια ευκαιρία εφαρμογής των θεμελιωδών δικαιωμάτων του ανθρώπου για τη διαμόρφωση δίκαιης και αξιοπρεπούς αμοιβής»[3], όπου η ΕΕΔΑ τονίζει ότι «i) Η εν λόγω Οδηγία επιδιώκει να μειώσει την εργασιακή φτώχεια και την ανισότητα και έχει ως στόχο τη βελτίωση των συνθηκών διαβίωσης και εργασίας των εργαζομένων χωρίς διακρίσεις, θεσπίζοντας ένα πλαίσιο για την επάρκεια των κατώτατων μισθών και προάγοντας τις συλλογικές διαπραγματεύσεις, με σεβασμό στο κοινωνικό κεκτημένο της ΕΕ που αφορά στον ρόλο των κοινωνικών εταίρων».

Ως προς το περιεχόμενο των διατάξεων του Ν. 5278/2026 με τίτλο «Εθνική Κοινωνική Συμφωνία για την ενίσχυση των Συλλογικών Συμβάσεων Εργασίας», η Εθνική Επιτροπή επισημαίνει τα παρακάτω:

1. Σχετικά με τη νομοπαρασκευαστική διαδικασία και λόγω της τροποποίησης των κεντρικών νομοθετημάτων, που αφορούν στη συνδικαλιστική ελευθερία (Ν. 1264/1982) και τις συλλογικές διαπραγματεύσεις (Ν. 1876/1990), τα οποία παραμένουν σε ισχύ, η Εθνική Επιτροπή, όπως και η Επιστημονική Υπηρεσία της Βουλής, στο πλαίσιο των νομοθετικών πρωτοβουλιών τροποποίησης της εργατικής νομοθεσίας από τον Ιούλιο του 2025 και μετά, οπότε τέθηκε σε ισχύ ο Κώδικας Εργατικού Δικαίου (ΠΔ 62/2025, Α΄ 121), ο οποίος έχει τα χαρακτηριστικά διοικητικής κωδικοποίησης, έχει διατυπώσει ειδικές παρατηρήσεις για την τήρηση των αρχών καλής νομοθέτησης κατά τη διαμόρφωση του περιεχομένου των εκάστοτε νέων διατάξεων που περιέχουν κανόνες εργατικού δικαίου, ως προς την υποχρέωση καταρχήν τροποποίησης των οικείων διατάξεων των βασικών νομοθετημάτων, με αναφορά ακολούθως στη διάταξη του ΚΕΔ[4].
2. Η διαδικασία τριμερούς κοινωνικού διαλόγου, που οδήγησε στη σύναψη της Κοινωνικής Συμφωνίας, η οποία στη συνέχεια εισήχθη στη Βουλή προς ψήφιση μέσω της νομοθετικής διαδικασίας, αποτελεί ορθή πρακτική ενσωμάτωσης του δικαίου της ΕΕ και συγκεκριμένα της παρ. 2 του άρθρου 4 («προώθηση των συλλογικών διαπραγματεύσεων για τον καθορισμό των μισθών») της Οδηγίας (Ε.Ε.) 2022/2041, το οποίο αναφέρει ότι «2. Κάθε κράτος μέλος στο οποίο το ποσοστό της κάλυψης από συλλογικές διαπραγματεύσεις υπολείπεται του κατώτατου ορίου του 80 % θεσπίζει πλαίσιο με τους αναγκαίους πρόσφορους όρους για τις συλλογικές διαπραγματεύσεις, είτε με νόμο κατόπιν διαβούλευσης με τους κοινωνικούς εταίρους είτε με συμφωνία με αυτούς. Το εν λόγω κράτος μέλος εκπονεί, επίσης, σχέδιο δράσης για την προώθηση των συλλογικών διαπραγματεύσεων. Το κράτος μέλος εκπονεί αυτό το σχέδιο δράσης κατόπιν διαβούλευσης με τους κοινωνικούς εταίρους ή σε συμφωνία με αυτούς ή, κατόπιν κοινού αιτήματος των κοινωνικών εταίρων, ως προϊόν συμφωνίας μεταξύ των κοινωνικών εταίρων. Το σχέδιο δράσης ορίζει σαφές χρονοδιάγραμμα και συγκεκριμένα μέτρα για τη σταδιακή αύξηση του ποσοστού κάλυψης από συλλογικές διαπραγματεύσεις, με πλήρη σεβασμό της αυτονομίας των κοινωνικών εταίρων. Το κράτος μέλος θα πρέπει να επανεξετάζει τακτικά το σχέδιο δράσης του και να το επικαιροποιεί, εάν είναι απαραίτητο. Όταν ένα κράτος μέλος επικαιροποιεί το σχέδιο δράσης του, το κάνει κατόπιν διαβούλευσης με τους κοινωνικούς εταίρους ή σε συμφωνία με αυτούς ή, κατόπιν κοινού αιτήματος των κοινωνικού εταίρων, ως προϊόν συμφωνίας μεταξύ τους. Σε κάθε περίπτωση, το εν λόγω σχέδιο δράσης επανεξετάζεται τουλάχιστον ανά πενταετία. Το σχέδιο δράσης και τυχόν επικαιροποιήσεις του δημοσιοποιούνται και κοινοποιούνται στην Επιτροπή»,
3. Η αποκατάσταση της μετενέργειας των ΣΣΕ μετά τη λήξη τους και η συνακόλουθη επικούρηση του περιβάλλοντος διεξαγωγής των συλλογικών διαπραγματεύσεων για τη σύναψη ΣΣΕ, σε συνδυασμό με τα μέτρα διευκόλυνσης της επέκτασης της κανονιστικής τους ισχύος (κήρυξη των ΣΣΕ ως γενικά υποχρεωτικών), αποτελούν θετικά μέτρα ικανά να συμβάλουν στην αύξηση του ποσοστού κάλυψης εργαζομένων από ΣΣΕ και την αποκατάσταση των πολυετών αρνητικών συνεπειών από τους επιβληθέντες περιορισμούς σε βάρος τόσο της αξιοπρεπούς, υγιούς και ασφαλούς εργασίας και διαβίωσης των εργαζομένων, Ελλήνων και αλλοδαπών, όσο και του περιβάλλοντος υγιούς ανταγωνισμού των επιχειρήσεων που δραστηριοποιούνται στην ελληνική επικράτεια, αποτρέποντας τη δημιουργία περιβάλλοντος ιδιότυπου ανταγωνισμού κατωτάτων ορίων προστασίας της εργασίας,
4. Η λειτουργία του θεσμού των συλλογικών συμβάσεων εργασίας και των αρχών που διέπουν τη σύναψη, τη δέσμευση και την εφαρμογή τους ως προς τη διασφάλιση αξιοπρεπών και ίσων όρων αμοιβής και εργασίας αποτελούν κρίσιμη παράμετρο της βασικής σύστασης της ΕΕΔΑ για τη διαμόρφωση μηχανισμού αξιολόγησης και αποτίμησης των επιπτώσεων στα ανθρώπινα δικαιώματα (Human Rights Impact Assessment-HRIA mechanism), όχι μόνο ως προς την απόλαυση, αλλά και ως προς την πρόσβαση σε αυτά όλων των προσώπων που διαβιούν στην Ελλάδα, αλλά και γενικότερα στην επικράτεια της ΕΕ, δεδομένης και της δέσμευσης για την προστασία της κοινωνικής ασφάλειας και της κοινωνικής συνοχής[5],
5. Για την τυπική και ουσιαστική διαφάνεια στην παρακολούθηση της εφαρμογής και της καταλληλότητας των διατάξεων που περιέχονται στον παρόντα Νόμο, κρίσιμη είναι η λειτουργία μηχανισμού συλλογής αξιόπιστων στοιχείων, ο οποίος συνδέεται άρρηκτα, αφενός με τη σταθερή λειτουργία ενός διαλειτουργικού συστήματος τήρησης και παροχής στοιχείων, αφετέρου με το διαρκή και τακτικό θεσμικό τριμερή κοινωνικό διάλογο, Κράτους, εργατικής και εργοδοτικής πλευράς στη βάση των στοιχείων αυτών,
6. Παραμένουν ωστόσο σταθερό πεδίο παρακολούθησης και συστάσεων της ΕΕΔΑ, παράλληλα με την ενίσχυση της ευελιξίας στο προστατευτικό πλαίσιο των κανόνων του ατομικού εργατικού δικαίου, οι εκτενείς περιορισμοί που παραμένουν σε νευραλγικά ρυθμιστικά πεδία των συλλογικών εργασιακών δικαιωμάτων, ανάμεσα στα οποία η κρατική παρέμβαση στην ίδρυση και τη λειτουργία των συνδικαλιστικών οργανώσεων, ζήτημα για το οποίο αναμένεται η απόφαση της Ολομέλειας του Συμβουλίου Επικρατείας[6], οι περιορισμοί στο δικαίωμα απεργίας, η κατάργηση της ρύθμισης των κατωτάτων ορίων αμοιβής και προστασίας της εργασίας από την Εθνική Γενική Συλλογική Σύμβαση Εργασίας (ΣΣΕ), ως κανονιστικού προκρίματος για την περαιτέρω βελτίωσή τους μέσω της σύναψης ΣΣΕ των υπόλοιπων ειδών (κλαδικές, ομοιοεπαγγελματικές, επιχειρησιακές), η απρόσκοπτη πρόσβαση στις ανεξάρτητες υπηρεσίες Μεσολάβησης και Διαιτησίας του Οργανισμού Μεσολάβησης και Διαιτησίας (ΟΜΕΔ)[7] και
7. Η θετική εξέλιξη της τριμερούς υπογραφής της Κοινωνικής Συμφωνίας και ακολούθως της νομοθέτησής της, αποτελεί έμπρακτο παράδειγμα λειτουργίας του θεσμικού τριμερούς κοινωνικού διαλόγου, όπως άλλωστε είχε αυτός λειτουργήσει και ανταποκριθεί στις ιδιαίτερα απαιτητικές συνθήκες της μνημονιακής περιόδου, με χαρακτηριστικά παραδείγματα την τριμερή συνομολόγηση, με την τεχνική βοήθεια της Διεθνούς Οργάνωσης Εργασίας, το 2014 της αναφερόμενης ως «Συμφωνία της Γενεύης[8]» και το 2016 του Οδικού Χάρτη για την αντιμετώπιση της Αδήλωτης Εργασίας[9]. Καταδεικνύει επιπλέον την ανάγκη να αποκατασταθεί και να ενισχυθεί η θεσμική κοινωνική συμμετοχή στη χάραξη πολιτικής, με κατεξοχήν έκφραση αυτής τη σταθερή λειτουργία των δομών κοινωνικού διαλόγου, που έχουν συσταθεί για τον τομέα της εργασίας[10] υπό το φως του δικαίου της ΕΕ (άρθρα 151-156 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης) και της κυρωμένης ΔΣΕ 144 (Ν.Δ. 1176/1981/Α΄184)[11] και η διασύνδεση τους με όλους τους τομείς άσκησης πολιτικής, που συνέχονται με πολιτικές απασχόλησης (πχ κοινωνική ασφάλιση και ασφάλεια, υγεία, αναπηρία, ισότητα, ένταξη μεταναστών/προσφύγων, περιβάλλον, ψηφιακή μετάβαση και τεχνητή νοημοσύνη κλπ), όπως και με τις αρμόδιες ελεγκτικές Αρχές.

*  Η παρούσα Δήλωση υιοθετήθηκε από την Ολομέλεια της ΕΕΔΑ στις 13 Φεβρουαρίου 2026. Εισηγητές Καθηγήτρια Μαρία Γαβουνέλη, Πρόεδρος ΕΕΔΑ, Γιάννης Ιωαννίδης, Α’ Αντιπρόεδρος ΕΕΔΑ, Έλλη Βαρχαλαμά, Β’ Αντιπρόεδρος ΕΕΔΑ.

[1] ΕΕΔΑ, Αποφάσεις-Θέσεις, Πεδία «Οικονομική κρίση»,  «Δικαίωμα στην εργασία», Ελληνικές Εκθέσεις ενώπιον Διεθνών Οργάνων

[2] Βλ. ενδεικτικά Παράρτημα στο ΕΕΔΑ, Δήλωση για την επίδραση των συνεχιζόμενων μέτρων λιτότητας στα δικαιώματα του ανθρώπου, 15 Ιουλίου 2015.

[3] Βλ. Υπόμνημα της ΕΕΔΑ «Η Οδηγία 2022/2041 για επαρκείς κατώτατους μισθούς: Μια ευκαιρία εφαρμογής των θεμελιωδών δικαιωμάτων του ανθρώπου για τη διαμόρφωση δίκαιης και αξιοπρεπούς αμοιβής", 4 Δεκεμβρίου 2024

[4] ΕΕΔΑ, Παρατηρήσεις στο Σχέδιο Νόμου του Υπουργείου Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης με τίτλο «Δίκαιη Εργασία για Όλους: Απλοποίηση της Νομοθεσίας - Στήριξη στον Εργαζόμενο - Προστασία στην Πράξη», 10 Δεκεμβρίου 2025, Εκθέσεις Επιστημονικής Υπηρεσίας της Βουλής στα Σχέδια Νόμου του Υπουργείου Εργασίας «Εθνική Κοινωνική Συμφωνία για την ενίσχυση των συλλογικών διαπραγματεύσεων», «Δίκαιη Εργασία για Όλους: Απλοποίηση της Νομοθεσίας - Στήριξη στον Εργαζόμενο - Προστασία στην Πράξη - Συνταξιοδοτικές ρυθμίσεις».

[5] Ενδεικτικά ΕΕΔΑ, Επείγουσα Δήλωση ΕΕΔΑ Σχετικά με τα εργασιακά και κοινωνικοασφαλιστικά δικαιώματα στην Ελλάδα, 28 Απριλίου 2017, σελ. 3-4.

[6] Βλ. ως προς τη λειτουργία του Γενικού Μητρώου Συνδικαλιστικών Οργανώσεων Εργαζομένων (ΓΕΜΗΣΟΕ) απόφαση ΣτΕ Δ’ 7μ 2175/2022 σύμφωνα με την οποία η προαγωγή των συναφών θεμιτών και δημοσίου συμφέροντος σκοπών δεν πρέπει να επιδιώκεται με νομοθετικές ρυθμίσεις που καταλήγουν να προσβάλλουν τον πυρήνα της συνδικαλιστικής ελευθερίας ή συνεπάγονται περιορισμούς της εν λόγω ελευθερίας κατά παράβαση της αρχής της αναλογικότητας ή επιφέρουν παράνομη προσβολή άλλων προστατευτέων από το Σύνταγμα ή και το Ενωσιακό Δίκαιο δικαιωμάτων. Με την απόφαση αυτή παραπέμφθηκε η υπόθεση λόγω σπουδαιότητας στην Ολομέλεια του ΣτΕ, ενώπιον της οποίας συζητήθηκε στις 5-5-2023 και αναμένεται η έκδοση της απόφασης.

[7] ΕΕΔΑ, Αποφάσεις-Θέσεις, Πεδία «Οικονομική κρίση»,  «Δικαίωμα στην εργασία»,  «Πρόσφυγες/Μετανάστες».

[8] ILO hosts top-level talks to restart social dialogue on Greek labour questions, Conclusions agreed between the Greek Social Partners and the Ministry of Labour At the High Level Meeting facilitated by the ILO Director-General, 30 September 2014. 

[9] ILO, Supporting the implementation of the roadmap on tackling undeclared work in Greece  22 December 2015 - 31 December 2020.

[10] Βλ. ενδεικτικά για το Ανώτατο Συμβούλιο Εργασίας και τα Τμήματά του (Άρθρο 25 παρ. 1 και 11-17 π.δ. 368/1989, όπως διαμορφώθηκε με τα άρθρα 27 παρ. 3 του ν. 3896/2010, 15 παρ. 3 του ν. 4468/2017 και 17 παρ. 7 του ν. 4472/2017, άρθρο 561 ΚΕΔ και άρθρο 26 Κώδικα Νόμων για την Υγεία και την Ασφάλεια στην Εργασία, 516 ΚΕΔ).

[11] ILO CEACR, Direct Request on the application of C144 (Tripartite Consultation) by Greece (adopted 2022, published 111st ILC session (2023).

Η Δήλωση της ΕΕΔΑ σε αρχείο pdf 

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ

ΑΝΑΡΤΗΣΗ ΑΡΧΙΚΩΝ ΠΙΝΑΚΩΝ
ΤΗΣ ΕΘΝΙΚΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΓΙΑ ΤΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ  ΤΟΥ ΑΝΘΡΩΠΟΥ

ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΛΗΡΩΣΗ ΘΕΣΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΤΗ
(ΑΔΑ: 63ΘΚ46Μ87Θ-ΚΙ7)

Η ΕΕΔΑ γνωστοποιεί ότι, στο πλαίσιο της Δημόσιας Πρόσκλησης για την πλήρωση θέσης Διευθυντή (ΑΔΑ: 63ΘΚ46Μ87Θ-ΚΙ7) σύμφωνα με το άρθρο 24 του Νόμου4780/2021 (Φ.Ε.Κ. Α΄30), εκδόθηκαν και έχουν αναρτηθεί στην ιστοσελίδα της οι αρχικοί πίνακες κατάταξης και αποκλειομένων για τυπικούς λόγους.

Διευκρινίζεται ότι, σύμφωνα με την υπ’ αριθ. 62/2004 απόφαση της Αρχής Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα, οι περιλαμβανόμενοι/ες υποψήφιοι/ες στον «Αρχικό πίνακα αποκλειομένων για τυπικούς λόγους» εμφανίζονται μόνο με τον αριθμό πρωτοκόλλου της ηλεκτρονικής αίτησής τους, στον φορέα.

Ενστάσεις κατά των ανωτέρω πινάκων υποβάλλονται στην ΕΕΔΑ στην ηλεκτρονική διεύθυνση Αυτή η διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου προστατεύεται από τους αυτοματισμούς αποστολέων ανεπιθύμητων μηνυμάτων. Χρειάζεται να ενεργοποιήσετε τη JavaScript για να μπορέσετε να τη δείτε., εντός της ορισθείσας από την Επιτροπή Επιλογής προθεσμίας, ήτοι από την Παρασκευή 13-2-2026 (ώρα 08:00) έως και την Τρίτη 17-2-2026 (ώρα 18:00).

Οι προσωρινοί πίνακες θα προκύψουν μετά την εξέταση τυχόν ενστάσεων.

Αθήνα, 12-2-2026

Η Εθνική Επιτροπή για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου (ΕΕΔΑ) συμμετείχε την Τετάρτη 4 Φεβρουαρίου 2026 στην εκδήλωση του Συμβουλίου της Ευρώπης, του Ευρωπαϊκού Δικτύου Εθνικών Θεσμών Δικαιωμάτων του Ανθρώπου (ENNHRI) και του Ευρωπαϊκού Δικτύου Φορέων Ισότητας (EQUINET) με τίτλο: «Εκπαιδευτική συνεδρία για Εθνικούς Θεσμούς Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων και Φορείς Ισότητας - Συνεργασία με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή Κοινωνικών Δικαιωμάτων στο πλαίσιο της διαδικασίας παρακολούθησης του Ευρωπαϊκού Κοινωνικού Χάρτη».

Η ΕΕΔΑ εκπροσωπήθηκε από την Κατερίνα Χαροκόπου, ΔΝ, Ειδική Επιστήμονα και τον Χρήστο Τσεβά, ΔΝ, Ειδικό Επιστήμονα. Η εισήγηση με τίτλο «Συμμετοχή της ΕΕΔΑ στη Διαδικασία Συλλογικών Καταγγελιών της ΕΕΚΔ και η Συνεισφορά της στην Υπόθεση υπ’αρ. 173/2018 ICJ και ECRE κατά Ελλάδας» παρουσιάστηκε κατά τη διάρκεια της δεύτερης συνεδρίας με τίτλο «Συμμετοχή στο πλαίσιο της Διαδικασίας Συλλογικών Καταγγελιών». Η εισήγηση είχε ως σκοπό την ανάδειξη της καλής πρακτικής της ΕΕΔΑ σχετικά με την υποβολή παρατηρήσεων για την παρακολούθηση των συλλογικών καταγγελιών.

Η εκπαιδευτική συνεδρία του 2026 στόχευσε στην εμβάθυνση της κατανόησης των Εθνικών Θεσμών Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων (ΕΘΑΔ) και των Εθνικών Φορέων Ισότητας σχετικά με την πιθανή τους συνεργασία με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή Κοινωνικών Δικαιωμάτων (ΕΕΚΔ) στο πλαίσιο τόσο των διαδικασιών υποβολής εκθέσεων όσο και των διαδικασιών συλλογικών καταγγελιών, συμπεριλαμβανομένων των νέων εξελίξεων που εισήχθησαν μέσω της μεταρρύθμισης του συστήματος παρακολούθησης του Χάρτη.

Η συνεισφορά μπορεί να βρεθεί εδώ

Για περισσότερες πληροφορίες για την Ευρωπαϊκή Επιτροπή Κοινωνικών Δικαιωμάτων

Διαδικτυακή Ακρόαση Παιδιών πραγματοποίησε  η Εθνική Επιτροπή για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου (ΕΕΔΑ) την Δευτέρα, 26 Ιανουαρίου με θέμα την κατάσταση των δικαιωμάτων του παιδιού στην Ελλάδα.

Στην ακρόαση συμμετείχαν παιδιά από ολόκληρη την Περιφέρεια και τους τύπους σχολικών μονάδων συμπεριλαμβανομένων των διαπολιτισμικών και των ειδικών σχολείων, διασφαλίζοντας την αρχή της ισότιμης συμμετοχής και της συμπερίληψης. Από την ΕΕΔΑ στη διαβούλευση συμμετείχαν μεταξύ άλλων η Β’ Αντιπρόεδρος Έλλη Βαρχαλαμά και η επιστημονική συνεργάτιδα Κατερίνα Χαροκόπου.

Στόχος της Ακρόασης ήταν η αξιοποίηση του ρόλου της ΕΕΔΑ ως γέφυρα μεταξύ του Κράτους και της κοινωνίας των πολιτών, η ανάδειξη της αξίας της συμμετοχικότητας σε όλα τα θέματα που αφορούν τα παιδιά και η χαρτογράφηση των προκλήσεων της παιδικής προστασίας στην πράξη, υπό το πρίσμα της Διεθνούς Σύμβασης για τα Δικαιώματα του Παιδιού, ως θεμελιώδους και δεσμευτικού διεθνούς πλαισίου για την προαγωγή και διασφάλιση των δικαιωμάτων όλων των παιδιών.

Με την ευκαιρία να επισημάνουμε ότι η Εθνική Επιτροπή στο πλαίσιο της αποστολής της και σύμφωνα με το άρθρο 18 παρ. 4 του ιδρυτικού της Ν. 4780/2021 που αντικατέστησε τον Ν. 2667/1998, καλεί κατά την κρίση της σε ακρόαση πρόσωπα, τα οποία μπορεί να διευκολύνουν το έργο της με την παρουσίαση προσωπικών εμπειριών ή τη διατύπωση απόψεων, σχετικών με την προστασία των δικαιωμάτων του ανθρώπου.

Την Τρίτη, 4 Φεβρουαρίου 2026, η ΕΕΔΑ συμμετείχε στη δράση  "Πωλητής για μία ώρα", που διοργάνωσε για 12η χρονιά το περιοδικό δρόμου Σχεδία. Μέλη και εργαζόμενοι της Εθνικής Επιτροπής φόρεσαν για μία ώρα το κόκκινο γιλέκο της Σχεδίας αναλαμβάνοντας κεντρικά πόστα σε δρόμους της Αθήνας. Στόχος της δράσης είναι η γνωριμία με τους ανθρώπους του περιοδικού και η έμπρακτη κατανόηση των καθημερινών δυσκολιών που βιώνουν. Παράλληλα, η συμμετοχή αποσκοπεί στην ευαισθητοποίηση των πολιτών και στην υποστήριξη των ευάλωτων ομάδων, στέλνοντας  ένα μήνυμα κατά του κοινωνικού αποκλεισμού και της φτώχειας.

Η δράση ξεκίνησε τη Δευτέρα, 2 Φεβρουαρίου, με εκπροσώπους φορέων, οργανώσεων αλλά και καλλιτεχνών και αναμένεται να κορυφωθεί το Σάββατο, 7 Φεβρουαρίου, με τη συμμετοχή των αναγνωστών του περιοδικού. 

Η Πρόεδρος της Εθνικής Επιτροπής για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου (ΕΕΔΑ) Καθηγήτρια Μαρία Γαβουνέλη μίλησε την Πέμπτη 5 Φεβρουαρίου 2026 στο ραδιοφωνικό σταθμό ΣΚΑΪ 100,3 στην εκπομπή "Και Μαζί και Χώρια" των δημοσιογράφων Δ.Στούμπου και Γ.Μουρούτη με αφορμή τη Δήλωση της ΕΕΔΑ για την ανάγκη άμεσης, πλήρους και αποτελεσματικής διερεύνησης του πολύνεκρου ναυαγίου πλησίον της Χίου.

Ακούστε τη συνέντευξη της Προέδρου της ΕΕΔΑ:

Ο Ά Αντιπρόεδρος της Εθνικής Επιτροπής για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου (ΕΕΔΑ) Γιάννης Ιωαννίδης μίλησε την Τετάρτη 4 Φεβρουαρίου 2026 στον τηλεοπτικό σταθμό ONE και στο δημοσιογράφο Σταμάτη Ζαχαρό με αφορμή το πολύνεκρο ναυάγιο κοντά στη Χίο.

Παρακολουθήστε τη συνέντευξη του Αντιπροέδρου της ΕΕΔΑ:

Η Εθνική Επιτροπή για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου (ΕΕΔΑ) εκφράζει τη βαθιά της θλίψη για το τραγικό ναυάγιο που σημειώθηκε τις πρώτες πρωινές ώρες πλησίον της Χίου, με αποτέλεσμα την απώλεια τουλάχιστον δεκαπέντε ανθρώπινων ζωών και τον σοβαρό τραυματισμό δεκάδων ακόμη, μεταξύ των οποίων παιδιά και γυναίκες σε κατάσταση εγκυμοσύνης. Η ΕΕΔΑ εκφράζει τα ειλικρινή της συλλυπητήρια στις οικογένειες των θυμάτων.

Η ΕΕΔΑ αποτίνει φόρο τιμής σε όλους αυτούς τους ανθρώπους που έχασαν τη ζωή τους στις ελληνικές θάλασσες. Παράλληλα, αναγνωρίζει την άμεση κινητοποίηση του προσωπικού του Λιμενικού Σώματος – Ελληνικής Ακτοφυλακής (ΛΣ/ΕΛΑΚΤ), το οποίο είναι επιφορτισμένο και με τη φύλαξη των θαλάσσιων συνόρων, και των υγειονομικών υπηρεσιών της Χίου καθώς και τη συμβολή των οργανώσεων της κοινωνίας των πολιτών στη διάσωση και την παροχή βοήθειας και περίθαλψης στους επιζώντες.

Η ΕΕΔΑ υπογραμμίζει ότι κάθε γεγονός που έχει ως αποτέλεσμα την απώλεια ανθρώπινων ζωών στη θάλασσα καθιστά απολύτως αναγκαία την άμεση, πλήρη και διαφανή αποτύπωση όλων των πραγματικών περιστατικών και πρέπει να διερευνάται με πλήρη διαφάνεια, αντικειμενικότητα και σύμφωνα με διεθνώς αναγνωρισμένα πρότυπα. Αυτό αφορά ιδίως την ακριβή καταγραφή των συνθηκών υπό τις οποίες σημειώθηκε η σύγκρουση, τη συλλογή αξιόπιστων μαρτυριών από επιζώντες και σωστικά συνεργεία, την αξιολόγηση κάθε διαθέσιμου υλικού (βίντεο, ραντάρ, επικοινωνίες), και την άμεση ενημέρωση των οικογενειών των θυμάτων και του κοινού για τα αποτελέσματα της διερεύνησης.

Η ΕΕΔΑ υπενθυμίζει ότι η εμπειρία προηγούμενων πολύνεκρων ναυαγίων, όπως το 2014 στο Φαρμακονήσι και το 2023 νοτιοδυτικά της Πύλου, ανέδειξε επανειλημμένα τη σημασία της ουσιαστικής διερεύνησης, όχι μόνο για την απόδοση ευθυνών όπου αυτές προκύπτουν, αλλά και για την πρόληψη παρόμοιων τραγωδιών στο μέλλον. Η έγκαιρη και αξιόπιστη διερεύνηση τέτοιων περιστατικών αποτελεί αναγκαία προϋπόθεση για τη διαφύλαξη του κράτους δικαίου και την ενίσχυση της αξιοπιστίας των θεσμών.

Ειδικά για το ναυάγιο του Φαρμακονησίου, η ΕΕΔΑ υπενθυμίζει ότι η Ελλάδα έχει καταδικαστεί από το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Δικαιωμάτων του Ανθρώπου (ΕΔΔΑ) στην υπόθεση (5418/15) Safi and Others v. Greece, όχι μόνο για την απώλεια ζωών αλλά κυρίως για παραβίαση του διαδικαστικού σκέλους του άρθρου 2 της ΕΣΔΑ (δικαίωμα στη ζωή), λόγω σοβαρών ελλείψεων στη μετέπειτα διερεύνηση, η οποία κρίθηκε ότι δεν ήταν ικανή να διαφωτίσει επαρκώς τις συνθήκες υπό τις οποίες σημειώθηκε το ναυάγιο. Η νομολογία αυτή καθιστά σαφές ότι η αποτελεσματική, άμεση και διαφανής διερεύνηση των πραγματικών περιστατικών που οδήγησαν σε αυτή την τραγωδία αποτελεί αυτοτελή και θεμελιώδη υποχρέωση του κράτους δικαίου.

Η Εθνική Επιτροπή για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου θα παρακολουθεί στενά τις εξελίξεις και επαναλαμβάνει ότι η προστασία της ανθρώπινης ζωής και της ανθρώπινης αξιοπρέπειας συνιστούν θεμελιώδεις υποχρεώσεις της Πολιτείας, και στο πλαίσιο της διαχείρισης των μεταναστευτικών και προσφυγικών ροών.

[Η Δήλωση της ΕΕΔΑ σε αρχείο pdf]

H Εθνική Επιτροπή για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου(ΕΕΔΑ) και το Δίκτυο Καταγραφής Περιστατικών Ρατσιστικής Βίας, εκπροσωπούμενοι από την Μαρία Λουίζα Δεύτου, ΔΝ Ειδική Συνεργάτιδα της ΕΕΔΑ με αρμοδιότητα την υποστήριξη του Δικτύου, συμμετείχαν την Παρασκευή 30 Ιανουαρίου 2026 σε συνέδριο  που διοργάνωσε η International Rescue Committee (ΙRC) με θέμα «Τα Παιδιά και το Ευρωπαϊκό Σύμφωνο για τη Μετανάστευση και το Άσυλο: Προκλήσεις και Ευκαιρίες για Προστασία και Ένταξη» στο πλαίσιο του χρηματοδοτούμενου από την ΕΕ προγράμματος «INNOVATE: Innovating to Enhance Dialogues on Migration Policies and Practices». Η κ. Δεύτου συμμετείχε στην Κεντρική Συνεδρία που αφορούσε τον Ρατσισμό και την Ξενοφοβία τα οποία αναδείχθηκαν, από την έρευνα στο πλαίσιο του προγράμματος,  ως τα σημαντικότερα προβλήματα που αντιμετωπίζουν τα παιδιά πρόσφυγες στην Ελλάδα.

Για το σχέδιο νόμου του Υπουργείου Μετανάστευσης και Ασύλου και τις θέσεις της Εθνικής Επιτροπής για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου (ΕΕΔΑ) μίλησε η Πρόεδρος της ΕΕΔΑ Καθηγήτρια Μαρία Γαβουνέλη στο ραδιοφωνικό σταθμό Alpha Radio 9,89 και στο δημοσιογράφο Νικόλα Καμακάρη την Παρασκευή 30 Ιανουαρίου 2026.

Σημειώνεται ότι για το σχέδιο νόμου του Υπουργείου η ΕΕΔΑ κατέθεσε κείμενο παρατηρήσεων που είναι διαθέσιμο στον ακόλουθο σύνδεσμο: https://nchr.gr/images/pdf/apofaseis/prosfuges_metanastes/2026/_____.pdf

Ακούστε τη συνέντευξη της Προέδρου της ΕΕΔΑ:

Στη συνεδρίαση της Διαρκούς Επιτροπής Δημόσιας Διοίκησης, Δημόσιας Τάξης και Δικαιοσύνης της Βουλής συμμετείχε η Εθνική Επιτροπή για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου (ΕΕΔΑ) την Τετάρτη 28 Ιανουαρίου 2026 κατά τη συζήτηση για το σχέδιο νόμου του Υπουργείου Μετανάστευσης και Ασύλου με τίτλο: «Προώθηση πολιτικών νόμιμης μετανάστευσης, ενσωμάτωση της Οδηγίας (ΕΕ) 2024/1233 σχετικά με ενιαία διαδικασία υποβολής αίτησης για τη χορήγηση στους υπηκόους τρίτων χωρών, ενιαίας άδειας διαμονής και εργασίας στην επικράτεια κράτους μέλους και σχετικά με κοινό σύνολο δικαιωμάτων για τους εργαζόμενους από τρίτες χώρες που διαμένουν νομίμως σε κράτος μέλος, τροποποιήσεις του Κώδικα Μετανάστευσης και άλλες διατάξεις».

Εκ μέρους της ΕΕΔΑ στη συνεδρίαση έλαβε μέρος και τοποθετήθηκε η Συντονίστρια του Επιστημονικού Προσωπικού Εύα Τζαβαλά. 

Παρακολουθήστε την τοποθέτηση της εκπροσώπου της ΕΕΔΑ:

Παράλληλα με τη συμμετοχή της στη συνεδρίαση της Επιτροπής η ΕΕΔΑ κατέθεσε στη Βουλή κείμενο παρατηρήσεων επί του σχεδίου νόμου το οποίο είναι διαθέσιμο εδώ 

Μπορείτε να παρακολουθήσετε ολόκληρη τη συνεδρίαση της Διαρκούς Επιτροπής Δημόσιας Διοίκησης, Δημόσιας Τάξης και Δικαιοσύνης εδώ 

Για το μεταναστευτικό ζήτημα, με αφορμή το σχέδιο νόμου του Υπουργείου Μετανάστευσης και Ασύλου που συζητείται αυτές τις μέρες στη Βουλή, μίλησε η Πρόεδρος της Εθνικής Επιτροπής για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου (ΕΕΔΑ) Καθηγήτρια Μαρία Γαβουνέλη στο ραδιοφωνικό σταθμό ΑΘΗΝΑ 9,84 και στις δημοσιογράφους Ελευθερία Κουμάντου και Ελεωνόρα Ορφανίδου την Πέμπτη 29 Ιανουαρίου 2026 (εκπομπή "Ντάμες Σπαθί").

Η Πρόεδρος της ΕΕΔΑ αναφέρθηκε μεταξύ άλλων στην τοποθέτηση της Εθνικής Επιτροπής κατά τη συνεδρίαση της Διαρκούς Επιτροπής Δημόσιας Διοίκησης, Δημόσιας Τάξης και Δικαιοσύνης της Βουλής που πραγματοποιήθηκε στις 28 - 1 - 2026 και στην οποία η ΕΕΔΑ κατάθεσε Υπόμνημα με τις παρατηρήσεις της για το σχέδιο νόμου.

Ακούστε τη συνέντευξη της Προέδρου της ΕΕΔΑ:

Με ευρεία συμμετοχή φορέων της Πολιτείας, Ανεξάρτητων Αρχών, Ερευνητικών Κέντρων για την Τεχνητή Νοημοσύνη, μελών της ακαδημαϊκής κοινότητας, οργανώσεων της Κοινωνίας των Πολιτών και δικτύων του ιδιωτικού τομέα πραγματοποιήθηκε την Παρασκευή 23 Ιανουαρίου 2026 στα γραφεία της Εθνικής Επιτροπής για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου (ΕΕΔΑ) αλλά και με πολυάριθμες διαδικτυακές συμμετοχές, ακρόαση προσώπων και φορέων για την Τεχνητή Νοημοσύνη και τα Ανθρώπινα Δικαιώματα. Την ακρόαση συντόνισε η Πρόεδρος της ΕΕΔΑ, Καθηγήτρια Μαρία Γαβουνέλη, ενώ συμμετείχαν επίσης ο Α΄Αντιπρόεδρος της ΕΕΔΑ Γιάννης Ιωαννίδης, η Β’ Αντιπρόεδρος Έλλη Βαρχαλαμά, ο Ειδικός Επιστήμονας, ΔΝ Χρήστος Τσεβάς καθώς και μέλη της Εθνικής Επιτροπής.

Κατά τη διαδικασία της ακρόασης οι φορείς είχαν τη δυνατότητα να καταθέσουν θέσεις, εμπειρίες, καλές πρακτικές αλλά και τους προβληματισμούς τους για το θέμα και να διαβουλευθούν με τα μέλη της Επιτροπής. Μεταξύ των θεμάτων που συζητήθηκαν, έμφαση δόθηκε στη σχέση της τεχνητής νοημοσύνης με τα ανθρώπινα δικαιώματα, στις προκλήσεις και προοπτικές που εμφανίζονται από τη χρήση της τεχνητής νοημοσύνης και ειδικά σε σχέση με την προστασίας των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, καθώς και ζητήματα διακυβέρνησης της τεχνητής νοημοσύνης στην Ελλάδα.

Από τη διαδικασία αναδείχθηκαν προοπτικές συνεργασίας μεταξύ της ΕΕΔΑ, των αρμόδιων αρχών, κέντρων και θεσμών, καθώς της κοινωνίας των πολιτών, ενώ έγινε μια σύνδεση του διεθνούς, ευρωπαϊκού και εθνικού πλαισίου και εστίαση σε επίπεδο αρχών και ηθικής της τεχνητής νοημοσύνης, ειδικά στις παρακάτω: διαφάνεια, εξηγησιμότητα, λογοδοσία, ασφάλεια, ανθρωποκεντρική τεχνητή νοημοσύνη, ιδιωτικότητα, γραμματισμός στον τομέα της ΤΝ, καθώς και σε θεματικούς τομείς όπως η εργασία, η δημόσια διοίκηση, η υγεία, το περιβάλλον, το κράτος δικαίου, τα προσωπικά δεδομένα.

Η Εθνική Επιτροπή για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου (ΕΕΔΑ), ως ο εθνικός θεσμός προστασίας και προώθησης των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου και συμβουλευτικό όργανο της Πολιτείας σύμφωνα με τις Αρχές των Παρισίων των Ηνωμένων Εθνών και τον Ν. 4780/2021, έχει ως θεσμική αποστολή, μεταξύ άλλων, τη διαρκή παρακολούθηση θεμάτων που άπτονται των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, τη δημόσια ενημέρωση και ευαισθητοποίηση της κοινής γνώμης σε θέματα προστασίας των δικαιωμάτων του ανθρώπου. Η ΕΕΔΑ, μεταξύ άλλων, ασχολείται τα τελευταία χρόνια συστηματικά με ζητήματα τεχνητής νοημοσύνης και νέων τεχνολογιών και τη σχέση τους με τα ανθρώπινα δικαιώματα και παρακολουθεί στενά τις εξελίξεις τόσο σε νομοθετικό επίπεδο όσο και σε επίπεδο εφαρμογής στη χώρα μας. Επιπλέον, υπήρξε σταθερά αρωγός της Πολιτείας, παρέχοντας συμβουλές για τη λήψη νομοθετικών, διοικητικών ή άλλων μέτρων σε συμφωνία με τις διεθνείς και ευρωπαϊκές δεσμεύσεις της χώρας και με γνώμονα τον σεβασμό των δικαιωμάτων του ανθρώπου.

Η ακρόαση φορέων εντάσσεται σε αυτό το πλαίσιο ενεργειών οι οποίες θα συνεχιστούν ενόψει της επικείμενης Έκθεσης της ΕΕΔΑ σχετικά με την Τεχνητή Νοημοσύνη και τα Ανθρώπινα Δικαιώματα.